Eris: planeta karłowata i bogini niezgody. Odkrycie, mitologia i Eris w astrologii

Zaktualizowano: 15 października 2026 r.

Eris to planeta karłowata na obrzeżach Układu Słonecznego, odkryta w 2005 roku; jest najmasywniejszą znaną planetą karłowatą i drugą co do wielkości po Plutonie [1][2]. Jej odkrycie przyczyniło się do decyzji z 24 sierpnia 2006 roku, by Plutona, Ceres i Eris zaliczyć do nowej klasy planet karłowatych [1]. Nazwę wzięła od greckiej bogini niezgody, która w micie rzuciła złote jabłko i doprowadziła do wojny trojańskiej [2][3]. Eris nie jest tym samym co Prozerpina: ta była rzymską boginią odpowiadającą greckiej Persefonie [4].

Eris: planeta karłowata

Eris odkryli 5 stycznia 2005 roku w Obserwatorium Palomar Michael Brown, Chad Trujillo i David Rabinowitz, na zdjęciach wykonanych już 21 października 2003 roku; odkrycie ogłoszono 29 lipca 2005 roku [1]. Ma średnicę ok. 2326 km, a jedno okrążenie Słońca zajmuje jej ok. 561 lat [1][2]. Jej orbita jest silnie wydłużona i nachylona o prawie 44 stopnie względem płaszczyzny orbity Ziemi, dlatego tak długo pozostawała nieodkryta [1]. Eris ma księżyc Dysnomię, nazwany od córki bogini Eris, uosobienia bezprawia [2].

Przed nadaniem nazwy odkrywcy nazywali ją nieoficjalnie Xena, a w mediach pisano o dziesiątej planecie [1]. Stałą nazwę Eris otrzymała 13 września 2006 roku [1].

Eris w astrologii

Część astrologów uwzględnia Eris w horoskopach i oznacza ją symbolem zwanym ręką Eris [2]. Interpretację Eris przedstawił astrolog Henry Seltzer w książce The Tenth Planet: Revelations from the Astrological Eris z 2015 roku; recenzenci, astrolodzy Steven Forrest i Jan Spiller, podkreślają, że przedstawia w niej Eris jako archetyp kobiecej, duchowej wojowniczki [7]. To interpretacja jednego nurtu współczesnej astrologii, która jako całość nie ma potwierdzenia naukowego [5].

Jeśli interesują Cię symbole z horoskopu, najczęściej używanym jest znak słoneczny, wyznaczony przez datę urodzenia; opisujemy go we wpisie o Słońcu w horoskopie urodzeniowym. Biżuterię z symbolem każdego znaku zebraliśmy w kolekcji Znaki Zodiaku, np. pozłacane bransoletki na gumce za 159,99 zł [6]; to ozdoba, a nie talizman.

Eris w mitologii

W mitologii greckiej Eris to bogini niezgody i waśni, a jej rzymskim odpowiednikiem jest Discordia [3]. Według mitu nie zaproszono jej na wesele Peleusa i Tetydy, więc wrzuciła między gości złote jabłko przeznaczone dla najpiękniejszej; spór Hery, Ateny i Afrodyty rozstrzygnął Parys, co doprowadziło do porwania Heleny i wojny trojańskiej [3]. Stąd wzięło się powiedzenie o jabłku niezgody.

Eris a Prozerpina

Prozerpina to inna postać: rzymska bogini, której wizerunek, funkcje i mity są niemal takie same jak greckiej Persefony, porwanej do podziemi [4]. Nie ma więc podstaw, by utożsamiać ją z Eris, boginią niezgody.

Podsumowanie

Eris to planeta karłowata odkryta w 2005 roku, najmasywniejsza znana w Układzie Słonecznym, nazwana na cześć greckiej bogini niezgody, znanej z mitu o złotym jabłku. Nie należy jej mylić z Prozerpiną, rzymską Persefoną. Część astrologów uwzględnia Eris w horoskopach, ale jeśli lubisz symbole zodiaku, łatwiej zacząć od własnego znaku słonecznego.